PL EN RU

Zakład Społeczno-Prawnych Problemów Zatrudnienia


Grant NCN

W Zakładzie realizowany jest grant finansowany ze środków NCN pod tytułem "Zasada zaspokajania bytowych i socjalnych potrzeb pracownika w zakładowych źródłach prawa pracy w odniesieniu do rodzicielstwa".

 

Celem projektu „Zasada zaspokajania bytowych i socjalnych potrzeb pracownika w zakładowych źródłach prawa pracy – kazus rodzicielstwa” jest poznanie nowego obszaru wiedzy w zakresie prawa pracy. Realizacja projektu opierać się będzie na analizie dokumentów źródłowych, w prawie pracy określanych jako autonomiczne źródła prawa pracy (tj. układy zbiorowe pracy, regulaminy, statuty i inne), tak, aby można było w ramach dalszych prac empirycznie ocenić, jakie polityki stosują przedsiębiorstwa w zakresie świadczeń rodzicielskich: czy ograniczają się wyłącznie do świadczeń przewidzianych w przepisach prawa pracy, czy też oferują szerszy zakres świadczeń, dotychczas nieobjęty regulacją ustawową. Pozwoli to w dalszej perspektywie ocenić, jaki może być oczekiwany kierunek zmian w regulowaniu tej sfery stosunków pracowniczych oraz przyczyni się do rozwoju stanu wiedzy.

 

W ciągu ostatnich lat zasada wyrażona w art. 16 kodeksu pracy (ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. kodeks pracy, tj. Dz. U. z 2016 r., poz. 1666) dotycząca zaspokajania bytowych, socjalnych i kulturalnych potrzeb pracownika uległa pewnej dewaluacji w związku z wąskim jej pojmowaniem jako podstawy aksjologicznej niemal wyłącznie do stanowienia i interpretacji przepisów dotyczących zakładowego funduszu świadczeń socjalnych. Tymczasem wydaje się, że zasada owa nabiera nowego znaczenia w związku z rozwojem postrzegania miejsca i roli rodzicielstwa w życiu pracowników i ze zmianą paradygmatu w tym zakresie. Projekt odnosi się do nowego, niezwykle dynamicznie rozwijającego się obszaru wiedzy w zakresie nauk prawnych, w którym ciągle podstawy aksjologiczne są skąpe i niewystarczające.

 

W okresie od 2013 roku można zaobserwować rewolucyjną wręcz zmianę systemu uprawnień rodzicielskich, polegającą m. in. na rozszerzeniu uprawnień o osoby niebędące pracownikami w znaczeniu art. 2 kodeksu pracy, zwiększenie możliwości dzielenia opieki nad dzieckiem przez członków rodziny, pewne uelastycznienie zasad korzystania z uprawnień przez rodziców i członków rodzin. Uprawnienia te stanowią część uprawnień pracowniczych i wywołują pewne obowiązki zarówno po stronie pracownika, jak i pracodawcy.

 

O ile w procesie legislacyjnym jako podstawę zmian wskazywano głównie przepisy dotyczące równego traktowania, o tyle istotne jest również uwzględnienie zakresu zasady wyrażonej w art. 16 kodeksu pracy.

 

Autorzy projektu zakładają, że zakładowe systemy źródeł prawa co do zasady mogą ustanawiać warunki i nadawać uprawnienia wykraczające poza te, określone w kodeksie pracy. Dotyczy to również uprawnień rodzicielskich. O ile semiimperatywność norm kodeksu pracy stanowi podstawę do ustalenia minimum praw pracowników, nie oznacza ona granicy tych praw, a więc strony mogą dowolnie (przy zachowaniu tego minimum) ustanawiać wyższe standardy prawne. Zasady prawa pracy mają fundamentalne znaczenie dla prawa pracy, ponieważ stanowią wskazówkę, jak przepisy rozumieć i interpretować, wdrażać, ale przede wszystkim stanowią dyrektywę dla ustawodawcy. Tak więc, oprócz nowatorskiego podejścia metodologicznego w naukach prawnych oraz rozszerzającej interpretacji zasady wyrażonej w art. 16 kodeksu pracy, projekt ma dotyczyć badań o dużym znaczeniu dla pracowników, pracodawców, oraz w szerszym kontekście – polityki społecznej i rozwoju społecznego.

 

Wybrana do realizacji projektu metoda badawcza zakłada analizę zakładowych źródeł prawa pracy (rozumianych zgodnie z definicją z art. 9 kodeksu pracy), i na tej podstawie – metodą rozumowania indukcyjnego (bottom-up method), przy zastosowaniu również metody dogmatycznoprawnej (szczególnie istotnej przy ustalaniu katalogu dokumentów źródłowych przeznaczonych do badania i analizie teoretycznej) i komparatystyki prawniczej (kluczowej dla potwierdzenia nowatorskiego charakteru badań), ustalenie wniosków badawczych. Przyjęta metodologia, której podstawą będą badania empiryczne, pozwoli dodatkowo sformułować wnioski de lege ferenda co do kierunku przyszłych rozwiązań prawnych. 

 

Projekt jest realizowany od stycznia 2018 r.

 

Więcej informacji o projekcie można uzyskać na stronie NCN: https://projekty.ncn.gov.pl/index.php?s=19881

Badania i dydaktyka

Pracownicy Zakładu w ramach działalności naukowej koncentrują się na bieżących problemach zatrudnienia występujących w praktyce.

W Zakładzie Społeczno-Prawnych Problemów Zatrudnienia zrealizowano dotychczas m.in. następujące projekty badawcze:

  • Wybrane aspekty prawne działania europejskich rad zakładowych i rad pracowników w Polsce,
  • Zatrudnianie cudzoziemców w Polsce,
  • Partycypacja pracownicza w zarządzaniu zakładem pracy,
  • Zatrudnienie tymczasowe jako sposób aktywizacji rynku pracy.


Pracownicy Zakładu prowadzą w każdym roku akademickim zajęcia na studiach dyplomowych, magisterskich, podyplomowych, doktoranckich w języku polskim i angielskim, w dziedzinach: indywidualne i zbiorowe prawo pracy i ubezpieczenia społeczne.

EQUIS
Uniwersytet Warszawski
PRME
Ceeman
ACCA
HR Excellence in Research
Eduniversal ranking
Eduniversal
Ministerstwo Nauki
Polska Komisja Akredytacyjna

© Copyright: Wydział Zarządzania Uniwersytetu Warszawskiego

ul. Szturmowa 1/3, 02-678 Warszawa
tel: +48 22 55 34 002, fax: +48 22 55 34 001; mail: wz@wz.uw.edu.pl

NIP: 525-001-12-66

 

Administratorem strony jest Sekcja Informacji i Promocji WZ UW

 

 

projekt: VisualTeam Logowanie dla pracowników